Sağlıklı bir ailenin oluşması için bazı temel faktörlerin üzerinde durulması ve bu faktörlerin sağlam bir şekilde o aileyi oluşturan bireyler tarafından benimsenmesi gerekir. Önemle üzerinde durulması gereken bu faktörlerden bazıları aile içi sevgi, saygı, anlayış, sağlıklı iletişim, sorumluluk duygusu ve doğru davranış şekilleridir.

Toplumun temel taşı olan ailelerin var olabilmesi için tabiri caizse aile yöneticileri olarak bilinen anne ve babaların duyarlı, sağlıklı bir neslin kaynağı olan çocuklarını doğru bir şekilde yetiştirebilmesi için anne babaların bu kavramlar üzerinde kendilerini eğitmesi ve aile içinde bu kavramları uygulanabilir bir hale getirmeleri gerekir.

Zaman ilerledikçe topluma daha iyi bireyler verme açısından iyi bir çocuk yetiştirme çabası anne babalarda daha da olgunlaşmış ve bu durum onlarda farkındalık durumunu ziyadeleştirmiştir. Çünkü zamanın ilerlemesi ile aynı zamanda çocukların üzerinde dış uyaranların etkisi de fazlasıyla kendisini göstermeye başlamıştır. Dış uyaranların tehlikeli olması halinde çocuklarda sorunlu davranışlar ortaya çıkmaktadır. Kendi iyilik halini tehdit eden, sorumlu bir yetişkin olma potansiyelini sınırlayan, birtakım istemli davranışlar sergileyen sorunlu çocuklar hem kendi geleceklerini hem de aile içi huzur ve iletişimi ciddi bir şekilde tehdit etmektedir. Yapılan araştırmalarda çocukların bu olumsuz davranışlara erken müdahale yapılmadığı takdirde bu davranışları takriben ortaya şiddet eğilimi suç işleme, evden kaçma, çevreye zarar verme, alkol ve madde kullanımına bağlı olarak bağımlılık oluşması gibi bir takım ciddi sorunlar ortaya çıkmaktadır. Bu kitapta bu gibi çocukların sorunlu hallerinin ne olduğu ele alınmakta, bunların tanımları yapılmakta ve anne babalara sorunlu çocuklarını müdahale noktasında yol gösterici bilgiler verilmektedir.

Farklı nedenlerden ötürü çocuklarda çıkan doğru olmayan davranışların bulunması, bunların anne baba tarafından zamanında fark edilip doğru ve uygun tepkiler verilmemesi halinde bu davranışların sürekli hale gelmesi kaçınılmazdır. Şiddet gösteren, evden, okuldan kaçan ve tehlikenin en uç noktası olan bir sigarayla başlayıp alkol, uyuşturucu gibi madde bağımlısı olan çocuklara karşı ne gibi çözümsel davranışların gösterilmesi, bu konuda hangi adımların atılması için bu kitapta anne babalara önemli bilgiler verilmiştir.  Bir çocuğun sigara ve ardından alkol ve madde kullanım hali, çocuğun sorunlu davranışlar çerçevesinde sınırları zorlamış en uç halidir. Bu konuda aileler en doğru adımı atıp, sigara, alkol ve madde kullanımını kesin olarak çocukta bırakma çözümünü gerçekleştirmek zorundadır. Çünkü bu maddelerden tek birini kullanma bile çocukta, çocuğun çevresinde ve ailede maddi manevi çok ciddi problemlere yol açmaktadır. Bunlara bağımlı olan bir çocuk bu maddeleri elde etmek için her türlü yola başvurabilir. Kitapta sigara ve madde kullanımını engelleyecek birçok çözüm yolu sunulmasına rağmen çocuklarda alkol kullanımında esneklik yapılmıştır. Kitapta bu konuda çocuğun yaşı ve aile değerlerine uygunsa çocuğun alkol tüketimini ve alkol alımını neden kullandığını kontrol altına alınması gerektiği belirtilmiş.  Bilinmesi gerekir ki alkol, kontrol altına alınamayacak derecede bir bağımlılık oluşturmakta ve vücudun metabolizma ve kan değerlerini bozmakta, alkol sonrasında da kişide ve çevrede birçok olumsuz sonuçlara yol açmaktadır. Bu konuda çocuklara diğer maddeler gibi alkolün de zararları anlatılması ve alkol kullanımı çocukta kesinlikle yasaklanması gerekmektedir. Ailenin sorunlu çocuklarına karşı yaptığı sorun oluşturan harekete hemen ceza vermesi, çocukla tartışması, özellikle ergenlik dönemine girmiş çocuk için bu davranışların inada binmesi ve devamının gelmesi demektir. Bu gibi hallerde ailenin çocuğuyla sağlıklı ilişki geliştirmede kullanacak etkili disiplin yöntemleri, sorumluluk kazandırma, iletişim kurma, çatışma çözme ve olumlu davranışı pekiştirme gibi bazı yöntemlerin bilgisine sahip olması gerekir. Bu konularda anne babaların farkındalığını arttıracak, becerilerini geliştirecek bilgi kaynaklarına başvurması gerekir. Bu kitapta sorunlu çocukların problemlerine müdahale etmede teorik ve pratik bilgilere yer verilmiş, şiddet içerikli davranışlar sergileyen, her şeye itiraz eden, okuldan kaçan ve risk tanımına yeterli olan günde bir sigaraya bağlı olarak gelen alkol ve madde kullanımı gibi sorunlu davranışlar gösteren çocuklarla nasıl başa çıkılması gerektiği hakkında önemli ipuçları verilmiştir.

Sorunlar gerçekleşmeden önlem almak, bu sorunlara uygun tepkiler vermek bir çocuğun yetişmesi için üzerinde durulması gereken önemli bir konudur. Bu kitap anne babalara ve çocuk yetiştirmede payı büyük olan eğitimcilere iyi bir başvuru kaynağıdır. Unutmamak gerekir ki bir çocuk yetiştirmek bir toplum yetiştirmek demektir.

Kitap Künyesi
Adı: Sorunlu Çocukları Tanıma ve Müdahale “Bu Çocuk Nasıl Adam Olur?”
Yazar: Uzm. Psk. Ceyda Yılmazçetin Eke, Psk. Dan. Sevil Taner
Yayınevi: Morpa Kültür Yayınları
Sayfa Sayısı: 134

Bu yazı Yeşilay Dergisi Aralık 2011 sayısında yayımlanmıştır.

Leave a reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *